روش تدریس  پیش سازمان دهنده

استاد : سرکار خانم امیدیان

روش تدریس پیشـرفته
بنام خدا                        روش تدرس پیش سازمان دهنده

پیش سازمان دهنده : خداوند مالک و صاحب همه چیز است .

معلم : بچه ها تا الان چند نوع توحید می شناختید ؟

دانش آموزان : تا الان ما یک توحید یادگرفته ایم که همان توحید در خالقیت است و آن هم این است که خدا تنها آفریدگار این جهان است .

معلم : امروز یکی دیگر از مراتب توحید را یاد می گیرید و آن توحید در مالکیت است . چون فقط و فقط خداوند است که در آفرینش این جهان نقش داشته و هیچ شریکی در این امر نداشته و ندارد ، پس اوست

که مالک حقیقی هرچیز در این دنیاست .

توحید در مالکیت از گذشته تا عصر حاضر در عرصه های مختلف توسط افراد با جایگاه های مختلف رد شد است . هر چند که مالکیت خدا را رد نکنند . وقتی که ما خانه و ماشین و ... را مال خود دانسته و مالکت خدا را فراموش کرده و یا نادیده بگیریم دچار شرک در مالکیت شده ایم .

عدم پرداخت خمس و ذکات ... که دستور الهی است از این مقوله است که چون ظهور و بروز ندارد به آن شرک خفی گفته می شود .

دستگیری از مستمندان و فقرا و کمک های ما دوستان و یا حل مشکل ایاب و ذهاب دوستان و یا در راه ماندگان(درصورتی که تعارضی با سلامتی نداشته باشد و یا خطر جانی و یا آبرویی برای ما نداشته باشد از مواردی است که توحید در مالکیت را اثبات می کند .

وقتی بر بالای منازل یا مغازه ها عبارت «هذا من فضل ربی» دیده می شود بدین معناست که این فرد بر این باور است که مالک اصلی خداست و ما فقط چند صباحی از عمر امانت دار است .

مطلب بالا مربوط به  کتاب معارف اسلامی (دین و زندگی) دوره پیش دانشگاهی بوده و تدریس کاملاً انتزاعی صورت می پذیرد .

 شیوه تدریس پیش سازمان دهنده در روش سخنرانی قابل استفاده است .

 

الگوی تدریس غریب را آشنا ساختن

استاد : سرکار خانم امیدیان

روش تدریس    پیشـرفته

راهبرد: غریب را آشنا ساختن

خلق چیزی جدید مراحل اجراي الگو :

                                                         ۱- توصيف شرايط موجود : در اين مرحله، معلم از دانش آموزان مي خواهد كه به توصيف و تشريح شرايط حاضر يا موجود بپردازند. در مرحله ي نخست، دانش آموزان آنچه را از شرايط                          مي فهمند، توصيف مي كنند.

۲- قياس مستقيم : در اين نوع قياس موارد ناآشنا را آشنا مي كنيم.
مثال: معلم: به نظر شما تبخير شبيه به چه چيزي است؟دانش آموزان قياس هاي مستقيم را مطرح مي كنند و آنها بر روي تخته سياه نوشته مي شوند. قياس هاي مستقيم احتمالي عبارتند از:

تبخير شبيه يك گردباد است.
- تبخير شبيه فرار كردن پرنده ها از قفس است.
- تبخير شبيه بازشدن ناگهاني در نوشابه هاي گازدار است.
پس از آن كه فهرستي از قياس هاي مستقـــيم آماده شــد انتــــخابي از بهترين قياس مستـــقيم صورت مي گيردوآن توصیف می شود.
۳- قياس شخصي : در مرحله ي قياس شخصي، فراگيرندگان بين خود و مفهوم انتخاب شده، هم سويي و هم دلي ايجاد مي كنند، خود را در درون قياس و آن را در قالب خود شرح مي دهند و احســاسات و مايلات و انگيزه هاي خود را بيان مي دارند. براي بيان قياس شخصي، احساس نزديكي و يكي شــدن با مفهوم، بسيار ارزشمند است و در خلاقيت شخصي، اثر زيادي دارد.
معلم: مايعي در حال تبخير است اگر قـــرار باشــد شما به جاي مولكـــول هاي سطـــح مايع باشيد، چه مي كرديد.
برخي قياس هاي شخصي ارائه شده از سوي دانش آموزان عبارتند از:
- به جايي مي رفتم كه كسي نزديكم نباشد و از همه دوري مي جستم.
- به بالا مي رفتم و وقتي احساس تنهايي و سرما مي كردم دوباره برمي گشتم.
- به هوا مي رفتم و هرچه بر سرم مي زدند باز هم به راه خود ادامـــه مـي دادم . دانش آمــوزان یکی از                    قیاس های پیشنهادی را انتخاب کرده وخود آن می شوند وتوصیف ها ادامه می یا بد.


۴- تعارض فشرده : در اين مرحله معلم از دانش آموزان مي خواهد بر اساس توصيف هاي ارائه شده در قياس شخصي مفاهيم متضاد ارائه نمايند و سپس از ميان اين قياس ها بهترين را انتخاب كنند.
معلم: دو عبارت كه با هم در تضاد هستند و شما آنها را به كار بردید را انتخاب كنيد.
دانش آموزان : سرد و گرم- دور و نزديك- رانش و ربايش.

دانش آموزان یکی از آنها را انتخاب نموده وتوصیف کنید.

۵- قیاس مجدد دیگر : دراین مرحله دانش آموزان به منظور فهم عمیق تر وبازی با قیاس های بیشتر قیاس دیگری را باراهنمایی معتم خود انتخاب وآنرا توصیف می کنندمثلا پرواز پرنده ازقفس راتوصیف می کنند.

۶- بررسی مجدد مسئله (تکلیف ) اولیه : در اين مرحله تعارضات مجددا˝ از طريق قياس مستقيم و شخصي ادامه مي يابد.

معلم: خود را به جاي مولكول هاي آب كه گرم شده اند و مولكول هاي بخار آب كه سردشده اند بگذاريد و در اين مورد توضيح دهيد. بدین ترتیب دانش آموزان با مفهوم تبخیر آشنا می گردند.

 

الگوی تدریس پیشرفته ساختارگرایی با موضوع گل

روش تدریس    پیشـرفته

استاد : سرکار خانم امیدیان

روش تدریس ساختارگرایی

 

موضوع: گل علوم اول و دوم راهنمایی


مرحله اول: درگیر كردن

معلم : بچه ها امروز می خواهیم یك كارگروهی بسیار جالب و هیجان انگیز انجام دهیم. فصل بهار است و موضوع فعالیت امروز ما نیز گل ها هستند هر گروه تلاش كنید در مدت زمان 5 الی 10 دقیقه حداقل یك نمونه گل از محیط اطراف انتخاب كنید ولی از چیدن گل خودداری كنید. در صورت نبودن گل در محیط، گروه ها می توانند از تصویر یك گل، گل مصنوعی، گل خشك و ... استفاده كنند .
گروه مینا: (هیجان زده) ما گل زیبایی پیدا كرده ایم.

گروه رعنا: گل ما رنگ قشنگی دارد و بسیار خوشبو است.

مرحله دوم: جستجوگری

معلم: حالا كه هر گروه گلی برای خود انتخاب كرده اند گروه ها فرصت دارند تا ساختمان، اجزا و رفتار گل هایی را كه انتخاب كرده اند بررسی كنند. می توانید از ذره بین هم برای مشاهده ی اجزای گل استفاده كنید.  گروه مریم: منظور از مشاهده ی اجزای گل چیست؟ معلم : شما می توانید از همه ی حواس خود برای مشاهده ی اجزای گل و رفتار آن استفاده كنید و با دقت یادداشت برداری كنید.
گروه های دانش آموزی همه در نهایت كنجكاوی به جستجو برای شناخت اجزای گل و رفتار آن می پردازند . گروه رعنا با استفاده از كتاب جدول مقابل را تشكیل می دهند. اجزای گل رنگ شكل رفتار گل

كاسبرگ
پرچم
مرحله سوم: توصیف

معلم: گروه های دانش آموزی حالا شما به توصیف مشاهدات خود از اجزا و رفتار گل بپردازید و برای آنچه كه مشاهده كرده اید توضیح و استدلال منطقی ارائه دهید.
گروه مینا:

در گروه با دوستان خود به بحث و گفتگوی می پردازند و در پایان این بحث و گفتگوی علمی آنها به خوبی می توانند قسمت های مختلف یك گل را شناسایی و رفتار گل را توصیف كنند.
آنها فقط نام علمی گل را نمی دانند.

معلم: گروه ها در این مرحله برای جمع آوری اطلاعات بیشتر و دقیق تر كردن بررسی خود باید به منابع اطلاعاتی كه در اختیار دارید مراجعه كنید

گروه مریم: منظور شما از منابع اطلاعاتی چیست؟

معلم: مراجعه شما به كتابخانه مدرسه، گلفروشی، باغبان، دائرة المعارف نرم افزارهای كامپیوتری و...  می تواند منابع اطلاعاتی شما باشند.

گروه ها تلاش برای جمع آوری اطلاعات و پیدا كردن نام علمی گل را شروع می كنند
معلم: شما خود گل مورد نظرتان را پیدا كرده اید، آن را مشاهده كرده توصیف نموده، اطلاعات بدست آورده اید و نام علمی گل مورد نظر خود را به دست آورده اید.

معلم: حالا هر گروه گل انتخابی خود را به دیگر گروه ها نشان دهند و با هم تبادل تجربه در تفاوت ها و شباهت های گل های خود بنمایید.

گروه رعنا: شما می توانید نام گیاه این گل را به ما بگویید

معلم: من یك گیاه شناس نیستم، شما می توانید با مراجعه به منابع اطلاعاتی كه در اختیار دارید به نام گیاه مورد نظر دست یابید. و به این ترتیب مسائل و مشكلات خود را در زندگی نیز رفع كنید.
مرحله پنجم: ارزشیابی

معلم مرحله به مرحله گروه ها را تحت نظر داشته و انتظارات خود را در دفتر یادداشت خود ثبت می كند. در مرحله چهارم ارزشیابی مستمر را به كارگروهی اختصاص می دهد.
ارزشیابی پایانی

 معلم: گروه ها توصیف خود را از گل انتخابی خود بنویسند این كار را با دقت كامل انجام دهید. زیرا برای معرفی هر یك از اجزای گل و رفتار آن نمره ی جداگانه منظور می شود.
معلم: گروه رعنا شما گزارش گروه مینا را بگیرید و بر اساس توصیف ارائه شده در گزارش شكل گل انتخابی گروه مینا را رسم كنید. و گروه مریم شما هم گزارش گروه رعنا را بخوانید . معلم : هر یك از گروه ها دقت كنند نسبت به معیار تعیین شده روی تابلو نمره گروه مورد ارزیابی خود را معین كنند.

 

الگوی تدریس ساختارگرایی یا موضوع حشرات

روش تدریس    پیشـرفته

استاد : سرکار خانم امیدیان

روش تدریس ساختارگرایی حشرات

 

مرحله اول: درگیر شدن


این مرحله برای جلب توجه كلاس به موضوع مورد آموزش و ایجاد هیجان و انگیزش در فراگیران طراحی شده است. یك سؤال جالب، یك داستان نیمه تمام، یك عكس خوب، ارائه یك فعالیت مناسب علمی و یا ... می تواند مورد استفاده معلم قرار گیرد در آموزش درس حشرات معلم برای اجرای این مرحله می تواند در صورتی كه امكانات محیطی اجازه می دهد به افراد گروه فرصتی بدهد تا در یك مدت زمان تعیین شده در محیط اطراف خود به دنبال جمع آوری حشرات باشند. بچه هایی كه در پایان این مدت به كلاس باز می گردند هیجان زده و با انگیزه كافی آماده اند تا در ادامه كار با معلم همراه باشند. در صورتی كه چنین امكانی در اختیار نباشد معلم می تواند با پیش بینی كه از جلسه قبل انجام می دهد از هر گروه بخواهد تا یك نوع حشره با خود به كلاس بیاورند و در غیر این صورت می تواند تصاویر جالبی از انواع مختلف حشرات را با خود به كلاس بیاورد و یا حداقل از تصاویر كتاب استفاده كند.


مرحله دوم: كاوش

در این مرحله كه مطالعه بعد از انگیزه می باشد معلم از گروه ها می خواهد تا به مشاهده ی حشرات بپردازند. در اینجا مشاهدات دانش آموزان از حشرات می تواند شامل مشاهده رفتار و اجزای ساختمان بدن حشرات باشد. همه ی گروه ها فعال و به جستجو و مطالعه مشغول هستند. ضمن اینكه از وسایل ساده ای مانند ذره بین و ... نیز استفاده می كنند. در تمام لحظات گروه یادداشت برداری می كند. اطلاعات خود را از بدن حشره و رفتار آن یادداشت می كند.

رفتار ساختمان بدن پرواز می كند.

دو شاخك دارد.

به محرك پاسخ می دهد.

پا دارد.  

در واقع ایجاد و تقویت هماهنگی مغز و دست در حین كسب تجربه از اهداف مهم این مرحله است. این مرحله به دانش آموزان در ایجاد یك قالب و چهارچوب فكری برای تشكیل مفاهیم جدید كمك                    می كند . در این مرحله معلم نقش راهنما دارد.

 

مرحله سوم: توصیف

در این مرحله معلم باید رشته ی كار را به دست دانش آموزان بدهد.
دانش آموزان برای كار و فعالیت انجام شده توضیح منطقی و مستدل ارائه می دهند و به توصیف مشاهدات می پردازند. بحث بین دانش آموزان آغاز می شود. بچه ها سعی می كنند از معلم سؤال كنند. ولی معلم پاسخ نمی دهد و تلاش می كند با توصیف، دانش آموز به دنبال نام علمی حشره بگردد.
شاگردان اطلاعاتی را به دست آورده اند. آنها حشرات را پیدا كرده اند، مشاهده ی دقیق انجام داده اند و مشاهدات خود را توصیف كرده اند. فقط نام های علمی را نمی دانند و معلم باید به عنوان یك راز آن را تا آخر برنامه نگه دارد.

مرحله چهارم: شرح و بسط

بچه ها خوشحال هستند و چون با انگیزه كار را شروع كرده اند اطلاعات زیادی به دست آورده اند. آنها به كتاب های مختلف، دائرة المعارف ها، نرم افزارهای كامپیوتری و ... مراجعه می كنند. معلم فقط به بچه ها راه جمع آوری اطلاعات را یاد می دهد و نشان می دهد كه چگونه می توانند خودشان مشكلات را حل كنند. در این مرحله مثال های اضافی و موارد بیشتری درباه مفاهیم اصلی درس ارائه می گردد و از دانش آموزان خواسته می شود تا از آموخته ها و یادگیری های قبلی برای گسترش و بسط و تعمیم به دیگر مفاهیم استفاده كنند و به این ترتیب در این مرحله معلم خوشحال است كه خود حشره شناس نیست لیكن بچه ها را برای تلاش بیشتر و بررسی دقیق تر هدایت كرده است.
مرحله پنجم: ارزشیابی

ارزشیابی مستمر در طول انجام فعالیت و از مرحله اول آغاز شده است. در این مرحله برای ارزشیابی پایانی معلم می تواند از یك روش بسیار جالب استفاده كند به این صورت كه از هر گروه بخواهد گزارش كاملی از رفتار، ساختمان و ... حشرات توصیف كنند.  سپس گزارش را در اختیار گروه دیگر یا حتی كلاس دیگر قرار دهد تا بر اساس توصیفی كه از حشره در گزارش شده شكل حشره را بكشند.
مسلم است كه هر چه توصیف دقیق تر باشد نقاشی هم كامل تر است و مثلا" اگر در یك نقاشی، حشره شاخك نداشته باشد یعنی توصیف كامل نبوده است. حتی یك نوع خود ارزیابی می تواند صورت گیرد و خود گروه بر اساس معیارهای تعیین شده از سوی معلم تشخیص خواهند داد كه شكل كشیده شده تا چه حد كامل بوده است و این بستگی به انتظار معلم و نوع ارزشیابی دارد.

الگوی تدریس آشنا را غریب ساختن

روش تدریس    پیشـرفته

استاد : سرکار خانم امیدیان

آشنا را غریب ساختن

مرحله نخست: توصیف شرایط حاضر یا موجود : معلم دانش آموزان را ترغیب می کند تا شرایط یا موقعیت را آنچنان که می بینند و حس می کنند توصیف کنند. معلم اکنون مسئله آن است که چگونه این اوباش را معرفی کنیم. تا تصویر اوباش کامل جلوه کند؟

دانش آموز : 1 - از مدرسه دزدی   می کند. 2- موی سیاه و روغنی دارد. 3- ناخن های شکسته دارد              4- اسمش چنگیز است معلم : حال می خواهیم توصیف خود را به شکلی انجام دهیم که متفاوت تر از دیگران باشد . دانش آموز : منحصر به فرد باشد معلم: آنچه بیان می کنید بسیار کلی است بیایید چنگیز را با یک شیء مقایسه کنیم.

مرحله دوم: قیاس مستقیم : معلم از دانش آموزان می خواهد که دست به قیاس مستقیم بزنند .                 گاه معلم مفهوم یا نمونه مورد قیاس را ارائه می دهد و گاه دانش آموزان خود آن را انتخاب می کنند . نمونه از سوی معلم معرفی می شود: چنگیز با ماشین لباسشویی مقایسه شود. دانش آموز یا یک                       ظرف شویی 3 یک ماشین قراضه کهنه 3- کارخانه تولید خوراکی فاسد

معلم رای می گیرد و چنگیز مثل ماشین ظرف شویی در نظر گرفته می شود. معلم: ظرف شویی                          چه می کند؟

مرحله سوم: قیاس شخصی : در مرحله حاضر معلم از دانش آموزان می خواهد خودشان را چنان قیاس به عمل آورند. در نظر بگیرند خودشان را ماشین ظرف شویی در نظر می گیرند.

دانش آموز: ظرف ها را درون من قرار می دهند. ظرف های کثیفند و من کوشش می کنم تا آنها را بشویم. من بخارها را بیرون می فرستم و سرانجام ظرف ها را خشک می کنم. این وظیفه من است.  احساس سرخوردگی می کنم مردم ظرف به خوردم می دهند .

معلم: آیا می توانید یک دو کلمه ای بگویید که متضاد هم باشند؟

مرحله چهارم: تعارض فشرده: به ارایه قیاس های تعارض فشرده می پردازند. دو واژه ای که اختیار                       می شود متضادند . معلم می پرسد:می توانید دو واژه بیان کنید که متضاد هم باشند؟

دانش آموز1: کارکرده و تمیز 2- تکلیف و دلبخواه کار کردن 3- زور در برابر میل 4- بازی خشم آلود

معلم: کدام مناسب تر است؟ دانش آموز بازی خشم آلود: معلم خب می توانید یک قیاس مستقیم از دنیای حیوانات برای بازی خشم آلود در نظر بگیرید.

مرحله پنجم: قیاس مستقیم: استفاده مجدد از قیاس ها در این مرحله صورت می گیرد.

معلم:می توانید با استفاده از قیاس بازی خشم چند قیاس مستقیم درست کنید؟ دانش آموز: یک شیر در قفس باغ وحش د2- مار زنگی د3- خرس حمله ور معلم: آیا کسی هست بداند کجا هستیم؟             دانش آموز: تلاش می کنیم برای چنگیز یک شخیت منحصر به فرد بیابیم. معلم: کدام قیاس؟ بچه ها گاوبازی. او باید یک گاو یا گاو باز باشد.

دانش آموز: گاوباز وارد میدان می شود و تعجب او را فرا می گیرد.

دانش اموز: اشیایی به سمت او پرتاب و او را تحریک می کنند . هر بار زمین می خورد فریاد مردم بلند می شود

معلم: در پایان چه می شود؟ دانش آموز: شمشیری کوتاه معلم: این اطلاعات درباره چنگیر چه چیزی را روشن می کنند؟

مرحله ششم: بررسی مجدد تکلیف اولیه: دانش آموزان در این مرحله دست به مقایسه می زنند و به مسئله یا تکلیف اولیه رجوع می کنند.

دانش آموز: او یک گاو است. 2- او یک گاوباز است. 3- اگر چنگیز گاو باشد پس جامعه گاو باز است.

معلم درباره شخصیت و ظاهر چنگیز که همان گاو است مطالبی بنویسید

یک نمونه نوشته دانش آموزان در زیر:

چنگیز خشمناک وارد میدان گاو بازی می شود و با پارچه قرمزی بالای سرش                                                       خود را به زمین می زند. گوش های او چنان سرخ شده اند که گویی می خواهد                        از آن خون بیرون بجهد . زخم های چاقویی که به پهلویش خورده بود تماشاگران را کثیف می کند.

 

آدرس اینترنتی خلاصه مصاحبه بنده با سیمای مرکز آبادان

آدرس دریافت فایل مصاحبه بنده با سیمای مرکز آبادان در پایین آمده است .

مصاحبه بنده با سیمای مرکز آبادان

http://abadan.irib.ir/video/16059-1392-09-10-11-17-56

مدینه منوره 1383

خودم گرفتم
ادامه نوشته

تصویر مکه مکرمه

کعبه
ادامه نوشته

تفریح بچه های آبادان

آبادان
ادامه نوشته

ماهیگیری در آبادان

آبادان
ادامه نوشته